Φωτογραφία: Μάθημα στο Ελληνικό Κολλέγιο Θεσσαλονίκης

Η ιστορία του
Ελληνικού Κολλεγίου Θεσσαλονίκης

Α Περίοδος, 1958-1988

Κωνσταντίνος και Αιμιλία Ρέτσου
Οι πρώτες κτιριακές εγκαταστάσεις του Ελληνικού Κολλεγίου στην περιοχή Τάκη Οικονομίδη στην Καλαμαριά.

Οι κτιριακές εγκαταστάσεις του Ελληνικού Κολλεγίου διέθεταν αίθουσες διδασκαλίας για Νηπιαγωγείο, εξατάξιο Δημοτικό και εξατάξιο μικτό Γυμνάσιο. Σε παρακείμενη βίλα στεγάστηκε το οικοτροφείο για τους μαθητές που προέρχονταν από διάφορα μέρη της Ελλάδας και του εξωτερικού. Σε ξεχωριστή πτέρυγα των εκπαιδευτηρίων υπήρχε το γυμναστήριο ενόργανης γυμναστικής, αίθουσα μπαλέτου, θέατρο, χημεία, αίθουσα μουσικής και τραπεζαρία. Στο ειδικά διαμορφωμένο προαύλιο υπήρχε παιδική χαρά, γήπεδα μπάσκετ και βόλεϊ, αμμότοπος με όργανα ενόργανης γυμναστικής και κήπος.

Το ζεύγος Ιωάννας και Πέτρου Φουντά, επέλεξε με πολύ μεγάλη προσοχή το διδακτικό προσωπικό, το οποίο κατάρτισε και σε πολλές περιπτώσεις μετεκπαίδευσε ακόμη και στο εξωτερικό σε μεθόδους σύγχρονης παιδαγωγικής και διδασκαλίας. Οι ιδρυτές του σχολείου γνώριζαν πολύ καλά από τη δική τους εμπειρία σε θέματα παιδείας, ότι ένα καλά καταρτισμένο προσωπικό μέσα σε ένα άρτια οργανωμένο εκπαιδευτήριο θα αποτελούσε την απαραίτητη προϋπόθεση για την επιτυχή πορεία του νεοσύστατου σχολείου τους.

Μέσα από αυτήν την παιδαγωγική φιλοσοφία του, το Ελληνικό Κολλέγιο άνοιξε τις πύλες του τη σχολική χρονιά 1958-59, και οι αίθουσές του γέμισαν από μαθητές που οι γονείς τους εμπιστεύτηκαν τη μόρφωσή τους σε αυτό. Έτσι ξεκίνησε η επιτυχής πορεία του στο χώρο της ιδιωτικής εκπαίδευσης, η οποία σηματοδότησε την πορεία της παιδείας και σήμερα το Ελληνικό Κολλέγιο Θεσσαλονίκης αποτελεί τον μεγαλύτερο εκπαιδευτικό οργανισμό της Βόρειας Ελλάδας και έναν από τους μεγαλύτερους της Ελλάδας.

Κωνσταντίνος και Αιμιλία Ρέτσου
Η Νοτιοανατολική άποψη του σχολείου.
Κωνσταντίνος και Αιμιλία Ρέτσου Κωνσταντίνος και Αιμιλία Ρέτσου
Αριστερά: Ανέμελο παιχνίδι στο προαύλιο του σχολείου.
Δεξιά: Ο κ. Πέτρος Φουντάς σε τάξη Νηπίων.

Το Νηπιαγωγείο

Ελληνικό Κολλέγιο Θεσσαλονίκης
Τμήματα νηπίων με τις νηπιαγωγούς και τον κ.Π.Φουντά στο προαύλιο του Ελληνικού Κολλεγίου.

Στο Νηπιαγωγείο του Ελληνικού Κολλεγίου δίδαξαν νηπιαγωγοί, οι οποίοι με την αγάπη τους για τα μικρά παιδιά, την πολύτιμη πείρα τους και μεθόδους διδασκαλίας που εφάρμοσαν με την καθοδήγηση των διευθυντών του σχολείου, έδωσαν στο Νηπιαγωγείο ένα παιδαγωγικό προφίλ σύγχρονο και πρωτοποριακό. Μέσα σε λίγα χρόνια το Νηπιαγωγείο του Ελληνικού Κολλεγίου καθιερώθηκε ως ένα από τα κορυφαία Νηπιαγωγεία της ευρύτερης περιοχής της Θεσσαλονίκης. Οι μέθοδοι με τις οποίες διδασκόταν το παιδαγωγικό παιχνίδι, η ανάπτυξη της κριτικής σκέψης, οι λεκτικές ασκήσεις, η μαθηματική προπαίδεια και η μουσικοκινητική αγωγή, αποτέλεσαν παιδαγωγικό πρόγραμμα το οποίο εφαρμοζόταν πρωτοποριακά στο Ελληνικό Κολλέγιο.

Το Ελληνικό Κολλέγιο ήταν το πρώτο ιδιωτικό σχολείο το οποίο διέθετε ιδιόκτητα σχολικά λεωφορεία. Έτσι είχε τη δυνατότητα να προσφέρει στους λιλιπούτειους μαθητές του την ευκαιρία να γνωρίσουν από κοντά την πόλη μέσα από εκπαιδευτικούς περιπάτους στα μνημεία της, επισκέψεις στους βυζαντινούς Ναούς αλλά και σε κάθε όμορφη γωνιά της Θεσσαλονίκης, ώστε οι γνώσεις τους, που σε αυτής την τρυφερή ηλικία μένουν ανεξίτηλες, να συνοδεύονται από την πολύτιμη προσωπική εμπειρία.

Ελληνικό Κολλέγιο Θεσσαλονίκης
Παιχνίδι με τη νηπιαγωγό στο προαύλιο του σχολείου.

Οι ηλιόλουστες αίθουσες του Νηπιαγωγείου βρίσκονταν στον ισόγειο χώρο του Ελληνικού Κολλεγίου, δίπλα ακριβώς από την παιδική χαρά και τον κήπο. Το συγκρότημα του Νηπιαγωγείου αποτέλεσε έναν πρότυπο παιδότοπο εκείνης της εποχής.

Τα συνθετικά επιτραπέζια παιχνίδια που είχαν φέρει από το εξωτερικό οι ιδρυτές του σχολείου, η πρότυπη μέθοδος διδασκαλίας των βασικών εννοιών των μαθηματικών με τα χρωματιστά «ξυλάκια», η προσέγγιση της γραφής της γλώσσας με τη μέθοδο των καρτελών συμπλήρωναν το μωσαΙκό της βασική εκπαίδευσης που έπαιρναν τα νήπια ώστε να φοιτήσουν στην Α' Δημοτικού με τις καλύτερες βάσεις. Άλλωστε, η φιλοσοφία του σχολείου ήταν ότι από το Νηπιαγωγείο μπαίνουν τα θεμέλια της παιδείας του ανθρώπου.

Ο κ. Πέτρος και Ιωάννα Φουντά έχοντας ταξιδέψει στο εξωτερικό, μελέτησαν πολλές παιδαγωγικές μεθόδους και μέσα από τα παιδαγωγικά προγράμματα «μοντεσσόρι» και «ντεκρολί» δημιούργησαν την πρότυπη αυτή παιδαγωγική μέθοδο, η οποία εφαρμόστηκε με μεγάλη επιτυχία στο Ελληνικό Κολλέγιο και προσαρμοσμένη στις σύγχρονες παιδαγωγικές απαιτήσεις εφαρμόζεται μέχρι σήμερα.

Το Δημοτικό

Στο Δημοτικό δίνονταν ιδιαίτερη προσοχή στην υποδοχή των μαθητών της Α' τάξης, καθώς η τάξη αυτή είναι πολύ σημαντική, αφού το παιδί εισάγεται συστηματικά στο χώρο της μάθησης. Το πρότυπο παιδαγωγικό πρόγραμμα συνεχιζόταν στις τάξεις του Δημοτικού. Ο κάθε μαθητής είχε το δικό του ατομικό αριθμητήριο που απαρτιζόταν από τα χρωματιστά «ξυλάκια». Κάθε νέα λέξη γραφόταν και σε έντυπη καρτέλα, την οποία κατόπιν ο μαθητής τεμάχιζε με βάση της συλλαβές της. Η Ελληνική Γλώσσα και τα Μαθηματικά διδάσκονταν με μεθοδικότητα και σύστημα από καταρτισμένους δασκάλους της Α' Δημοτικού και έτσι δημιουργήθηκε ένα υψηλό επίπεδο αριστούχων μαθητών.

Στο τέλος της χρονιά τόσο οι μαθητές του Νηπιαγωγείου όσο και των πρώτων τάξεων του Δημοτικού έπαιρναν ως ενθύμιο ένα δεμένο βιβλίο με τις ζωγραφιές και τις γραπτές εργασίες τους, ανθολόγιο με τις πρώτες τους εκθέσεις και φωτογραφίες από τις πιο σημαντικές εκδηλώσεις της χρονιάς.

Κωνσταντίνος και Αιμιλία Ρέτσου Κωνσταντίνος και Αιμιλία Ρέτσου
Αριστερά: Μάθημα γραμματικής σε τμήμα της Δ' Δημοτικού.
Δεξιά: Διδασκαλία με παράλληλη προβολή φιλμ σε μαθητές του Δημοτικού.

Στις επόμενες τάξεις του Δημοτικού οι μαθητές διδάσκονταν το συντακτικό και τη γραμματική της Ελληνικής γλώσσας, η οποία ήταν καθαρεύουσα, προσέγγιζαν κείμενα Ελλήνων λογοτεχνών που απευθύνονταν στην ηλικία τους, γνώριζαν την ελληνική μυθολογία και την ιστορία μέσα από δοκίμια και αναλύσεις λογοτεχνικών κειμένων εμβάθυναν στο γραπτό λόγο.

Στις θετικές επιστήμες, η διδασκαλία αποτελούσε μια ενδιαφέρουσα διαδικασία γεμάτη πρόκληση και εμπειρία, καθώς το μάθημα γινόταν στα εργαστήρια της φυσικής, της χημείας και της βιολογίας και συνοδεύονταν από παρατήρηση, πειράματα, χάρτες, εικόνες και προβολές.

Για την καλύτερη ενημέρωση των γονέων σχετικά με την καθημερινή επίδοση των μαθητών στο σχολείο υπήρχε το «Βιβλιάριο Προόδου» στο οποίο ο δάσκαλος έγραφε καθημερινά σε πιο μάθημα εξετάστηκε ο μαθητής και τι βαθμό πήρε. Σε μηνιαία βάση πραγματοποιούνταν συγκεντρώσεις γονέων και κηδεμόνων για την προσωπική τους ενημέρωση σχετικά με τις επιδόσεις των παιδιών τους.

Οι ξένες γλώσσες

Η διδασκαλία της ξένης γλώσσας στο Δημοτικό ήταν άλλη μια πρωτοπορία του Ελληνικού Κολλεγίου. Από το Δημοτικό ξεκινούσε η διδασκαλία της αγγλικής γλώσσας σε φροντιστηριακή βάση, σε μια εποχή που ο θεσμός του φροντιστηρίου ήταν ακόμα στα σπάργανα. Οι μαθητές διδάσκονταν την ξένη γλώσσα μέσα στα πλαίσια του σχολικού προγράμματος από διπλωματούχους καθηγητές της αγγλικής με βιβλία αγγλικών εκδοτικών οίκων. Οι μαθητές είχαν την δυνατότητα να παρακολουθήσουν ως μάθημα επιλογής και δεύτερη γλώσσα – γερμανική ή γαλλική – από την Γ' Δημοτικού.

Κωνσταντίνος και Αιμιλία Ρέτσου
Ο κ. Κωνσταντίνος Φουντάς και η καθηγήτρια Αγγλικών κα. Κυριάκου με μαθητές του Δημοτικού που πήραν πτυχία Αγγλικής γλώσσας.

Μουσική – Καλλιτεχνικά – Γυμναστική

Το μάθημα της γυμναστικής εντασσόταν στη φιλοσοφία του αρχαίου ρητού «νους υγιής εν σώματι υγιεί» και αποτελούσε και φιλοσοφία των ιδρυτών του Ελληνικού Κολλεγίου. Οι μαθητές του Δημοτικού γυμνάζονταν στις αίθουσες του γυμναστηρίου και στα γήπεδα του σχολείου και αποτελούσαν το φυτώριο των νεαρών αθλητών που θα εντάσσονταν αργότερα στις πιο εξειδικευμένες τάξεις του Γυμνασίου.

Το πρόγραμμα των μαθημάτων του Δημοτικού συμπληρωνόταν από το μάθημα της μουσικής, το οποίο δεν περιοριζόταν στην εκμάθηση σχολικών τραγουδιών από τη δασκάλα, όπως συνέβαινε στα υπόλοιπα σχολεία, αλλά προχωρούσε στη συστηματική διδασκαλία των μουσικών εννοιών από πτυχιούχο καθηγητή Μουσικής και στην εκμάθηση της μελώδικας, η οποία ήταν ανάλογη με το αρμόνιο της σημερινής εποχής.

Οι μαθητές διδάσκονταν επιπλέον το μάθημα των καλλιτεχνικών από καθηγητή αυτής της ειδικότητας, Το μάθημα αυτό περιλάμβανε κατασκευές από χαρτί, ξύλο, ή σπίρτα, κεντήματα και πλέξιμο για τα κορίτσια, δημιουργία καλλιτεχνημά-των από πηλό, χαλκό και βιτρό καθώς και ελεύ7θερο σχέδιο. Η δουλειά των μαθητών του Δημοτικού είχε πολύ καλά αποτελέσματα και κάθε χρόνο το Ελληνικό Κολλέγιο πραγματοποιούσε εκθέσεις με τα έργα τους σε εκθεσιακούς χώρους της Θεσσαλονίκης, οι οποίες σημείωναν μεγάλο αριθμό επισκεπτών.

Γυμναστικές επιδείξεις στο γήπεδο της ΧΑΝΘ Θεατρική παράσταση από μαθητές της Γ' Δημοτικού
Αριστερά: Έκθεση καλλιτεχνημάτων στο Γαλλικό Ινστιτούτο με έργα μαθητών του Δημοτικού. Δεξιά: Το ζεύγος Φουντά επισκέπτεται στον εκθεσιακό χώρο Ηλέκτρα Παλλάς όπου εκτίθενται καλλιτεχνήματα των μαθητών του Σχολείου.
Θεατρική παράσταση από μαθητές της Γ' Δημοτικού
Θεατρική παράσταση από μαθητές της Γ' Δημοτικού στην επέτειο της 25ης Μαρτίου 1959, στο θέατρο του σχολείου.
Ασκήσεις γυμναστικής των μαθητών
Ασκήσεις γυμναστικής των μαθητών του Δημοτικού.

Επισκέψεις – Δραστηριότητες

Με τα σχολικά λεωφορεία γίνονταν εκπαιδευτικές επισκέψεις στα μνημεία, τους Ναούς και τα Μουσεία της πόλης, οι οποίες συνοδεύονταν από εργασίες μαθητών που εμβάθυναν στην ιστορία του επισκεπτόμενου χώρου. Οι επισκέψεις στη Γεωργική Σχολή όπου οι μαθητές προσέγγιζαν τη διαδικασία παραγωγής των γεωκτηνοτροφικών προϊόντων καθώς και οι επισκέψεις σε τεχνολογικούς χώρους και εργοστάσια ολοκλήρωναν την πολύπλευρη και ουσιαστική παιδεία που αποκτούσαν κατά την εξαετή φοίτησή τους στο Δημοτικό.

Μια άλλη ρηξικέλευθη μέθοδος του Ελληνικού Κολλεγίου η οποία έδινε την ευκαιρία να αξιοποιούν οι μαθητές των εξωσχολικό τους χρόνο πιο ανέμελα τα Σαββατοκύριακα, ήταν η τακτική της μελέτης των μαθημάτων της Δευτέρας στο σχολείο από το Σάββατο. Έτσι κάθε Σάββατο μεσημέρι οι σχολικές σάκες έμεναν στο σχολείο και οι μαθητές επιδίδονταν σε εξωσχολικές δραστηριότητες χωρίς το άγχος της μελέτης το Σαββατοκύριακο. Εδώ αποδείχθηκε προφητικό το πνεύμα των ιδρυτών του, αφού από το 1981 ισχύει το πενθήμερο σχολείο.

Γυμναστικές επιδείξεις στο γήπεδο της ΧΑΝΘ Θεατρική παράσταση από μαθητές της Γ' Δημοτικού Γυμναστικές επιδείξεις στο γήπεδο της ΧΑΝΘ Θεατρική παράσταση από μαθητές της Γ' Δημοτικού
Αριστερά Επάνω: Τμήμα της Β' Δημοτικού στην Ανθοέκθεση της Αμερικάνικης Γεωργικής Σχολής. Αριστερά Κάτω: Γυμναστικές επιδείξεις μαθητών του Δημοτικού για τα 20 χρόνια του Ελληνικού Κολλεγίου. Δεξιά Επάνω: Εκδρομή του Δημοτικού με τα σχολικά λεωφορεία. Δεξιά Κάτω: Επίσκεψη στον Ιερό Ναό του Αγίου Δημητρίου.